Teknoloji Sözlüğü

Action

Bir yapay zekanın veya yazılımın, kendisine verilen komut üzerine dış dünyada veya sistem içinde yaptığı somut işlemdir.

ADB

Android Debug Bridge

Bilgisayarınız üzerinden Android cihazlara komut gönderip, yazılım yükleme veya sistem dosyalarını yönetme gibi işlemleri yapmanızı sağlayan bir köprüdür.

ADHD

Attention Deficit Hyperactivity Disorder

Dikkat dağınıklığı, aşırı hareketlilik ve dürtüsellik ile karakterize edilen nörolojik bir durumdur.

Adversarial Analysis

Bir sistemin zayıf noktalarını bulmak için kötü niyetli saldırıları taklit ederek yapılan güvenlik testidir.

Agent

Kendi başına karar verip hedeflenen görevi yerine getirmek için araçları kullanabilen akıllı yazılım birimi.

Agent Development Environment

Yapay zekâlı yardımcılar oluşturmak, test etmek ve yönetmek için kullanılan özel yazılım geliştirme ortamıdır.

Agent Governance Toolkit

Otonom yapay zekâ sistemlerinin güvenli, etik ve kurallara uygun çalışmasını sağlayan yönetim araçları setidir.

Agent Multiplexer

Farklı uzmanlıklara sahip yapay zeka yardımcılarını tek bir merkezden yönetip, gelen görevleri en uygun asistana yönlendiren sistemdir.

Agent Ready

Bir yazılımın veya yapay zekâ sisteminin otonom görevler üstlenmeye hazır olduğunu ifade eden durum bilgisidir.

Agent Skill

Yapay zekâ ajanlarının belirli bir görevi yerine getirmek için kullandığı özel yetenekler veya araçlardır.

Agent Skills

Yapay zekâ ajanlarının belirli görevleri yerine getirmek için kullandığı özel yetenekler veya araçlar.

Agent-native Applications

Yapay zeka ajanlarının karar alıp işlemleri yürütmesi için özel olarak tasarlanmış uygulamalardır.

Agentic

Bir yapay zekânın, kendisine verilen hedef doğrultusunda insan müdahalesi olmadan kendi başına plan yapıp aksiyon alabilme yeteneğidir.

Agentic AI

Yapay zekanın sadece metin üretmek yerine hedeflere ulaşmak için inisiyatif almasıdır.

Agentic Coding Tool

Yazılım geliştirme süreçlerinde sadece kod yazmakla kalmayıp, hataları ayıklayan ve proje akışını yöneten otonom yapay zeka yardımcılarıdır.

Agentic Engineering

Kendi kararlarını alıp hedefe ulaşabilen otonom yazılım sistemleri tasarlama disiplinidir.

Agentic Engineering Platform

Otonom yapay zeka ajanları oluşturmak, yönetmek ve test etmek için kullanılan kapsamlı geliştirme ortamıdır.

Agentic Skills

Otonom yapay zekâ sistemlerinin karmaşık süreçleri yönetmek ve hedeflere ulaşmak için kullandığı ileri seviye yetenekler bütünüdür.

Agentic Skills Framework

Yapay zekâların bağımsız hareket etme ve araç kullanma yeteneklerini geliştirmek için kullanılan kurallar bütünüdür.

Agentic System

İnsan müdahalesi olmadan hedeflere ulaşmak için kendi başına karar alıp aksiyon geliştiren otonom yapılar.

Agentic Systems

Birden fazla yapay zekâ biriminin iş birliği yaparak karmaşık sorunları çözdüğü sistemler bütünüdür.

Agentic Video Production System

İnsan müdahalesi olmadan video kurgulayan ve düzenleyen akıllı sistemlerdir.

Agentic Workflows

Yapay zeka araçlarının insan müdahalesi olmadan kendi kararlarını verip bir işi uçtan uca tamamlamasıdır.

Agents

Kullanıcıdan aldığı hedefler doğrultusunda kendi başına araçları kullanan ve kararlar veren otonom yapay zeka programlarıdır.

AGI

Artificial General Intelligence

İnsan seviyesinde veya üzerinde zeka sergileyen yapay zeka hedefidir.

AI Agent

Kendi başına karar verip görevleri yerine getiren otonom yapay zeka sistemidir.

AI Agent Skill

Yapay zekâ temsilcisinin bir işi tamamlamak için kullanabileceği, internette arama yapmak veya dosya düzenlemek gibi özel becerilerdir.

AI Agents

Verilen görevleri yerine getirmek için araçları kullanan ve kendi başına karar verebilen akıllı yazılımlar.

AI Capabilities

Yapay zekâ sistemlerinin analiz etme, öğrenme, içerik üretme veya problem çözme gibi gerçekleştirebildiği tüm işlevlerdir.

AI Coding Agent

Yazılım geliştirme sürecinde kod yazan, hata ayıklayan ve proje mimarisine katkıda bulunan yapay zeka tabanlı asistandır.

AI Coding Agents

Yazılım geliştirme süreçlerinde kod yazma, hata ayıklama ve proje yönetimi gibi görevleri otonom şekilde yürüten yapay zekâ yardımcılarıdır.

AI Coding Assistants

Yazılımcılara kod yazarken öneriler sunan, hataları bulan ve geliştirme sürecini hızlandıran yapay zekâ araçlarıdır.

AI Companion

Kullanıcıyla etkileşim kurarak arkadaşlık eden veya günlük işlerde yardımcı olan yapay zekâ uygulamasıdır.

AI Companions

Kullanıcıyla duygusal bağ kuran ve kişisel ihtiyaçlara göre destek sunan yapay zekâ yazılımlarıdır.

AI Engineering

Yapay zeka modellerini tasarlayıp bunları gerçek dünyada çalışan sistemlere dönüştürme sürecidir.

AI Gateway

Yapay zeka modellerine giden trafiği yöneten ve denetleyen bir geçit yazılımıdır.

AI Hedge Fund

Yatırım kararlarını tamamen veya büyük oranda yapay zeka algoritmalarına bırakan bir yatırım fonudur.

AI Models

Büyük miktarda veriyle eğitilerek tahmin yapma veya içerik üretme yeteneği kazanan matematiksel yapılardır.

AI Observability

Yapay zekâ sistemlerinin iç dünyasını izleyerek nasıl karar verdiğini ve nerede hata yaptığını takip etme sürecidir.

AI Security Tool

Yapay zekâ modellerini siber saldırılara, veri sızıntılarına ve kötü niyetli manipülasyonlara karşı koruyan yazılım.

AI Skill

Yapay zekânın belirli bir görevi veya süreci başarıyla tamamlayabilmesi için sahip olduğu özelleşmiş yetenekler bütünüdür.

AI Skills

Skills

Yapay zekâ modellerinin belirli bir görevi yerine getirmek için kullandığı özel yetenekler veya araçlar.

AI Team Operations

Yapay zekâ projelerini geliştiren ekiplerin iş akışlarını verimli yönetme disiplinidir.

AI-driven Earning Models

Yapay zekâ yeteneklerini kullanarak ticari değer yaratma ve gelir elde etme yöntemleridir.

AI-generated Content

İnsan eli değmeden, yapay zekâ modelleri tarafından oluşturulan her türlü dijital içeriktir.

AI-powered Note Analysis

Tutulan notlardaki önemli bilgilerin yapay zekâ tarafından bulunup özetlenmesi veya düzenlenmesi.

AI-slop

Yapay zekâ tarafından hızlıca üretilmiş, düşük kaliteli ve genellikle bir değer katmayan içerik yığınıdır.

Algorithmic Trading

Borsa ve finansal piyasalardaki alım-satım işlemlerinin, önceden belirlenmiş kurallar çerçevesinde yazılımlar tarafından otomatik yapılmasıdır.

API

Application Programming Interface

İki farklı yazılımın birbirleriyle konuşmasını sağlayan dijital köprüdür.

API Gateway

Dış dünyadan gelen tüm istekleri karşılayan, bunları doğru yerlere yönlendiren ve güvenlik kontrollerini yapan merkezi bir giriş kapısıdır.

Apple Silicon

Apple tarafından bilgisayarlar için özel olarak tasarlanan, yüksek performans ve düşük enerji tüketen işlemci mimarisidir.

Application

Bilgisayar, telefon veya tablet gibi cihazlarda belirli bir görevi yerine getirmek için tasarlanmış yazılım programıdır.

Architecture Diagrams

Karmaşık bir yazılım sisteminin bileşenlerini ve bu bileşenlerin birbirleriyle olan ilişkilerini gösteren görsel şemalardır.

ARQ

Automatic Repeat Request

Veri iletimi sırasında hata oluştuğunda bilginin otomatik olarak tekrar gönderilmesini sağlayan hata kontrol mekanizmasıdır.

Array Operations

Bilgisayar hafızasında yan yana dizilmiş veri grupları üzerinde yapılan toplu matematiksel işlemlerdir.

Artificial Intelligence

AI · Yapay Zekâ

İnsan zekâsını taklit ederek öğrenme, mantık yürütme ve problem çözme yeteneğine sahip bilgisayar sistemleri.

Assembly

Karmaşık bir sistemi oluşturmak için çeşitli bileşenlerin veya parçaların bir araya getirilmesi sürecidir.

Assets

Bir projeyi oluşturan tüm dijital parçaların bütünüdür.

Auto-fallback

Bir sistemde hata oluştuğunda veya ana yöntem başarısız olduğunda, sistemin otomatik olarak daha güvenli veya alternatif bir yönteme geçiş yapmasıdır.

Automatic Tagging

Verilerin veya dosyaların içeriği analiz edilerek sistem tarafından otomatik olarak kategorize edilmesidir.

Autonomous Agent

İnsan müdahalesi olmadan kendi başına hedefler belirleyip bu hedeflere ulaşmak için gerekli adımları atan yazılımdır.

Autonomous AI Agent

İnsan müdahalesi olmadan kendi hedeflerini belirleyip karmaşık görevleri uçtan uca yerine getirebilen yazılım sistemidir.

Autonomous Robotics

İnsan müdahalesi olmadan, çevresini algılayıp kendi kararlarını vererek hareket edebilen makinelerdir.

Backtesting

Bir yatırım stratejisinin geçmişteki piyasa verileri kullanılarak ne kadar başarılı olacağını test etme yöntemidir.

Backup Program

Dijital verilerinizin bir kopyasını alarak kaybolmalarını önleyen yazılımdır.

Batch Processing

Çok sayıda işlemin tek tek değil, bir grup halinde arka planda otomatik olarak gerçekleştirilmesidir.

BDD

Behavior-Driven Development

Yazılımın nasıl davranması gerektiğini herkesin anlayabileceği basit cümlelerle tanımlayarak geliştirme süreci.

Benchmark

Bir yazılımın veya donanımın performansını standart testlerle ölçüp diğerleriyle kıyaslama yöntemidir.

Benchmarks

Yapay zeka modellerinin veya yazılımların performansını, hızını ve doğruluğunu ölçmek için kullanılan standart testlerdir.

BI

Business Intelligence

Ham verileri anlamlı raporlara dönüştürerek iş kararlarını destekleyen analiz araçlarıdır.

Binary

Bilgisayarın sadece 0 ve 1 kullanarak anladığı en temel makine dilidir.

Bindings

Farklı programlama dillerinin birbirinin kütüphanelerini kullanabilmesini sağlayan köprülerdir.

Bloatware

Bilgisayar veya telefona önceden yüklenmiş, genellikle gereksiz yer kaplayan ve sistemi yavaşlatan yazılımlardır.

Bluetooth Mesh

Birden fazla cihazın birbirine bağlanarak geniş bir alanda ağ kurmasını sağlayan kablosuz iletişim teknolojisi.

Browser State

İnternet tarayıcınızın o anki oturumunda aktif olan tüm verilerin ve ayarların kaydedildiği durumdur.

Bundling

Web sitelerinin çalışması için gereken çok sayıda küçük kod dosyasının birleştirilerek tek bir paket haline getirilmesidir.

CCUsage

Compute Consumption Usage

Bir sistemin veya hizmetin ne kadar yoğun kullanıldığını gösteren tüketim verisi.

Centralized Memory Layer

Yapay zekâ sistemlerinin geçmiş bilgileri ve deneyimleri tek bir merkezden hatırlamasını sağlayan ortak hafıza alanıdır.

Checkout

Bir alışveriş sürecinin sonunda ödeme ve onay işlemlerinin gerçekleştirildiği son aşamadır.

Chrome DevTools

Web tarayıcısının içine gömülü, web sitelerinin kodlarını incelemeye ve hataları düzeltmeye yarayan geliştirici aracıdır.

Claude Code Templates

Yapay zekâ destekli kodlama araçlarının belirli projeleri hızlıca başlatması için sunduğu hazır taslaklar.

Clean Code

Başka yazılımcıların kolayca okuyabileceği, anlaşılır, basit ve hatasız yazılmış kod yapısıdır.

CLI

Command Line Interface

Bilgisayara komutları yazılı metinler ile verme yöntemidir.

CLI Agent

Command Line Interface Agent

Bilgisayarın komut satırı üzerinden işlemleri otomatik olarak yöneten ve kullanıcı adına görevleri yerine getiren bir yazılımdır.

Clone

İnternetteki bir yazılım projesinin tüm dosyalarını ve geçmişini kendi bilgisayarınıza kopyalama işlemidir.

Clones

Bir yazılım projesinin veya verinin, üzerinde çalışma yapmak için başka bir bilgisayara kopyalanmasıdır.

Cloning

Bir yazılım projesinin veya verinin tamamını başka bir yere kopyalayarak çoğaltma işlemidir.

Cloud Native

Uygulamaların bulut ortamında en yüksek verimle çalışacak şekilde tasarlanması ve yönetilmesi yaklaşımıdır.

CMS

Content Management System

Kod yazmayı bilmeden web siteleri üzerinden içerik oluşturmanızı, düzenlemenizi ve yayınlamanızı sağlayan kullanıcı dostu bir yazılımdır.

Code Agent

Yazılım geliştirme süreçlerinde kod yazma, hata ayıklama ve test etme gibi görevleri otonom olarak üstlenen bir yapay zekâdır.

Code Intelligence Graph

Bir yazılım projesindeki tüm dosyaların, fonksiyonların ve değişkenlerin birbirleriyle olan ilişkilerini gösteren detaylı bir haritadır.

Code Review

Yazılımcıların, birbirlerinin yazdığı kodları hataları bulmak ve kaliteyi artırmak için incelemesi sürecidir.

Code Snippets

Büyük bir yazılım projesinde tekrar kullanılmak üzere saklanan küçük ve işlevsel kod parçalarıdır.

Coding Agent

Yazılım geliştirme süreçlerini otomatize eden ve bağımsız olarak kod yazabilen yapay zeka sistemidir.

Coding Agents

Yazılımcı gibi davranarak kod yazabilen, hata ayıklayabilen ve projeleri yönetebilen otonom yapay zekâ programlarıdır.

Cognitive Operating System

İnsan zihninin çalışma prensiplerini taklit ederek bilgiyi işleyen ve karar alma süreçlerini yöneten gelişmiş yazılım mimarisidir.

Common Libraries

Yazılımcıların sık kullandığı işlemleri kolayca yapabilmesi için önceden hazırlanmış hazır kod paketleri.

Common User Passwords Profiler

CUPS

İnsanların sıkça kullandığı zayıf şifreleri analiz ederek güvenlik açıklarını belirleyen bir araçtır.

Communications Operating System

Farklı iletişim araçlarını ve kanallarını tek bir merkezden yönetmeyi sağlayan yazılım platformudur.

Companion

Kullanıcıyla sohbet eden, ona yardımcı olan veya günlük işlerinde eşlik eden dijital asistandır.

Compilation

İnsan diline yakın yazılan kodların, bilgisayarın işlemcisinin anlayabileceği makine diline dönüştürülmesi sürecidir.

Compile-time

Yazılan kodun bilgisayarın anlayacağı dile çevrildiği ve hataların kontrol edildiği hazırlık aşamasıdır.

Compiler

İnsanların yazdığı kodları, bilgisayarın doğrudan anlayıp çalıştırabileceği makine diline çeviren programdır.

Compound Engineering

Her mühendislik adımının bir sonrakini kolaylaştıracak şekilde biriktiği, yapay zekâ destekli bir çalışma yaklaşımıdır.

Computer Science

Bilgisayarların çalışma prensiplerini, yazılım geliştirmeyi ve veri işleme yöntemlerini inceleyen bilim dalı.

Computer Use

Yapay zekanın tıpkı bir insan gibi ekranı görüp fare ve klavye kullanarak bilgisayarı yönetebilme yeteneğidir.

Computer Vision

Bilgisayarların görsel verileri (fotoğraf, video) analiz edip içindeki nesneleri, kişileri veya olayları anlamlandırmasını sağlayan teknolojidir.

Computer Vision Library

Bilgisayarların görsel verileri işlemesini ve anlamlandırmasını sağlayan hazır yazılım araçlarıdır.

Concurrency

Bir bilgisayarın aynı anda birden fazla işlemi yönetebilme ve parçalar halinde yürütebilme yeteneğidir.

Console Host

Bilgisayarda metin tabanlı komutların yazıldığı ve sonuçların görüntülendiği pencere ortamıdır.

Containers

Bir yazılımın çalışması için gereken her şeyi içinde barındıran, farklı ortamlarda sorunsuz taşınabilen hafif paketlerdir.

Context Reduction

Yapay zekaya verilen devasa bilgiyi, modelin daha hızlı ve doğru çalışması için gereksiz detaylardan arındırıp özetleme işlemidir.

Context Window

Yapay zekanın tek seferde hatırlayabildiği ve işleyebildiği bilgi kapasitesidir.

Continual Learning

Yapay zekânın yeni bilgiler öğrenirken eski bilgilerini unutmadan sürekli güncel kalma yeteneğidir.

Continuous Deployment

CD

Testi başarıyla geçen kodların hiçbir insan müdahalesi olmadan otomatik olarak canlıya alınması.

Continuous Integration

CI

Yazılımcıların yazdığı kodların otomatik olarak birleştirilip test edilerek hataların erkenden yakalanmasını sağlayan süreçtir.

Continuous Learning

Bir yapay zeka sisteminin yeni verilerle karşılaştıkça bilgilerini unutmadan sürekli güncelleyerek gelişmesi sürecidir.

Cookbooks

Belirli bir teknolojiyi kullanırken karşılaşılan yaygın sorunlara pratik ve hazır çözüm tarifleri sunan teknik rehberlerdir.

CPU

Central Processing Unit

Bilgisayarın tüm işlemleri yapan ve yöneten ana beynidir.

CRISPR

Clustered Regularly Interspaced Short Palindromic Repeats

Canlıların genetik kodlarını bir kelime işlemciyle metin düzenler gibi değiştirmeye yarayan hassas bir biyoteknoloji aracıdır.

CRM

Customer Relationship Management

Şirketlerin müşteri bilgilerini, geçmiş etkileşimlerini ve satış süreçlerini tek bir merkezden yönetmesini sağlayan dijital sistemdir.

CRO

Conversion Rate Optimization

Bir web sitesini ziyaret eden kişilerin, müşteri veya abone olma oranını artırmaya yönelik yapılan iyileştirmelerdir.

Cybersecurity Skills

Dijital sistemleri ve verileri siber tehditlere karşı korumak için gereken teknik bilgi ve yetkinlikler bütünüdür.

Dashboard

Karmaşık verileri ve istatistikleri tek bir ekranda görsel olarak takip etmenizi sağlayan panel.

Data Layer

Uygulamanızın veritabanı ile konuşmasını sağlayan, veriyi düzenleyen orta katmandır.

Data Logger

Sensörlerden gelen verileri belirli aralıklarla kaydedip depolayan elektronik cihazdır.

Data Pipeline

Verilerin bir yerden alınıp işlenerek başka bir yere taşınması sürecidir.

Database

Bilgilerin düzenli bir şekilde saklandığı, ihtiyaç duyulduğunda kolayca erişilip yönetilebildiği dijital ortam.

Declarative Continuous Deployment

Sistemin son halini tanımlayıp, güncellemelerin otomatik olarak bu hedefe ulaşmasını sağlayan yöntemdir.

Deployment

Hazırlanan bir yazılımın kullanıcıların erişimine açılması için sunucuya yüklenip çalışır hale getirilmesidir.

Design Language

Bir ürünün görsel dünyasını ve kullanıcı deneyimini tutarlı kılan kurallar bütünüdür.

Design System

Uygulama geliştirirken kullanılan tasarım standartları ve bileşenler bütünüdür.

Design Systems

Bir uygulamanın tasarımında tutarlılığı sağlamak için kullanılan standart renk, yazı tipi ve bileşen kütüphanesidir.

Design Tool

Görsel içerik, grafik veya kullanıcı arayüzleri oluşturmanızı sağlayan dijital tasarım yazılımıdır.

DESIGN.md

Bir yazılım projesinin mimari kararlarını ve tasarım mantığını açıklayan dokümantasyon dosyasıdır.

Desktop App

İnternet tarayıcısına ihtiyaç duymadan doğrudan bilgisayarınızın işletim sistemi üzerinde çalışan yazılımlardır.

Desktop Client

Bilgisayarınıza yükleyerek doğrudan masaüstü ortamında çalıştırdığınız yazılım uygulamasıdır.

Destructive Command Guard

Veri silme veya sistemi bozma riski olan komutları çalıştırmadan önce sizi durduran bir güvenlik kalkanıdır.

Deterministic Pipelines

Her çalıştırıldığında aynı girdiyle her zaman aynı sonucu veren düzenli işlem süreçleri.

Development Framework

Yazılım geliştirme sürecini hızlandıran, hazır yapıları ve kuralları sunan bir çalışma çatısıdır.

Diagrams

Karmaşık sistemlerin, süreçlerin veya yapıların görsel olarak basitleştirilmiş şemalarıdır.

Dial Keys

Eski telefonlarda numara çevirmek için kullanılan, döndürülerek çalışan mekanik tuş takımıdır.

Diff File Editing

Bir dosyanın tamamını değiştirmek yerine, sadece eski ve yeni sürüm arasındaki farkları (diff) uygulayarak güncelleme yapma yöntemidir.

Diffusion Model

Gürültülü veriden temiz ve anlamlı görseller üreten bir yapay zeka yöntemidir.

Digital Twin

Fiziksel bir nesnenin veya sistemin dijital kopyasıdır.

Distillation

Büyük ve karmaşık bir yapay zeka modelinin bilgisini daha küçük bir modele aktarma sürecidir.

Distributed

Bir işin tek bir merkez yerine ağa bağlı birden fazla cihaz arasında paylaştırılarak yapılmasıdır.

DNS Tunneling

İnternet trafiğini normalde adres bulmak için kullanılan sistem üzerinden gizlice geçirme yöntemidir.

Document Parsing

Karmaşık belgelerdeki verilerin bilgisayarın anlayacağı formata dönüştürülmesidir.

Dossier

Belirli bir konu veya kişi hakkındaki tüm belgelerin ve bilgilerin bir araya getirildiği düzenli bir dosya sistemidir.

Driver Assistance System

Advanced Driver Assistance Systems (ADAS)

Sürüş sırasında güvenliği artırmak için sürücüyü uyaran veya aracı otomatik kontrol eden akıllı yardımcı teknolojilerdir.

Durable Execution

Bir işlemin, hata veya kesinti olsa bile kaldığı yerden güvenle devam etmesini sağlayan sistemdir.

Dynamic Neural Networks

İşlenen verinin türüne göre yapısını anlık olarak değiştirebilen esnek yapay zekâ mimarileridir.

E-signature

Electronic Signature

Dijital belgelerin yasal olarak imzalanmasını ve kimlik doğrulanmasını sağlayan elektronik yöntemdir.

Edge Computing

Verilerin merkezi bir sunucuya gönderilmeden, verinin üretildiği cihazın kendisinde veya çok yakınında işlenmesidir.

Embedding

Kelime veya verilerin yapay zeka tarafından anlaşılabilmesi için sayısal dizilere dönüştürülmesidir.

Emitter

İşlenmiş veriyi veya kodu, başka bir sistemin veya aracın kullanabileceği bir çıktı formatına dönüştüren mekanizmadır.

Emulator

Bir bilgisayarın veya oyun konsolunun donanımını yazılımsal olarak taklit ederek, başka cihazlara ait programları çalıştırmanızı sağlayan bir araçtır.

End-to-End Encryption

E2EE

Mesajların sadece gönderen ve alıcı tarafından okunabildiği, aradaki kimsenin içeriği göremediği bir güvenlik yöntemidir.

End-to-End Privacy

Verilerin sadece gönderen ve alıcı tarafından okunabildiği, aradaki kimsenin erişemediği bir güvenlik yöntemidir.

End-to-End Testing

E2E Testing

Bir uygulamanın gerçek bir kullanıcı gibi baştan sona tüm işleyişinin doğrulanmasıdır.

Endpoint

Ağa bağlı olan bilgisayar, telefon veya tablet gibi uç noktadaki cihazlardır.

Engineering Skills

Karmaşık problemleri çözmek için mantık ve matematik kullanarak sistemler tasarlama ve inşa etme yeteneğidir.

Enterprise Resource Planning

ERP

Bir şirketin muhasebe, stok, insan kaynakları gibi tüm iş süreçlerini tek bir merkezden yönetmesini sağlayan yazılım sistemidir.

ETF

Exchange Traded Fund

Birçok farklı hisse senedini veya varlığı tek bir paket halinde borsada alıp satmanızı sağlayan yatırım aracıdır.

Exercises Dataset

Bir konuyu öğrenirken pratik yapmanızı sağlayan düzenlenmiş alıştırma verileri bütünüdür.

Extensibility

Bir sistemin temel yapısı bozulmadan yeni özellikler eklenerek geliştirilmeye uygun olması.

Features

Bir yazılımın veya ürünün kullanıcılara sunduğu belirgin yetenekler ve fonksiyonlar.

Few-shot Learning

Yapay zekanın çok az örnekle yeni bir görevi öğrenme yeteneğidir.

Fine-tuned Ruleset

Belirli bir işi daha iyi yapması için özel verilerle eğitilerek hassaslaştırılmış kurallar bütünü.

Fine-tuning

Hazır bir yapay zeka modelini belirli bir görev veya uzmanlık alanı için özel olarak eğitme sürecidir.

Foundation Model

Birçok farklı uygulama için temel oluşturan, geniş kapsamlı eğitilmiş ana yapay zeka modelleridir.

Framework

Yazılım geliştirirken işleri hızlandırmak için kullanılan hazır yapı ve kurallar bütünüdür.

Free Tier

Bir hizmetin sınırlı özelliklerle ücretsiz olarak sunulan başlangıç seviyesidir.

Frontend Stack

Bir web sitesinin veya uygulamanın kullanıcı tarafından görünen kısmını oluşturmak için kullanılan yazılım araçları bütünüdür.

Full Text Search

Bir belgedeki veya veritabanındaki sadece başlıkları değil, tüm metin içeriğini tarayarak yapılan detaylı arama yöntemidir.

Gamification

Oyun dışı alanlarda kullanıcıyı motive etmek için oyun mekaniklerinin kullanılmasıdır.

Gateway

Farklı ağlar arasında veri trafiğini yöneten ve geçişi sağlayan bağlantı noktasıdır.

Generative AI

Yeni içerik, metin, görsel veya ses üretebilen yapay zeka teknolojilerinin genel adıdır.

Generative UI

Kullanıcının o anki ihtiyacına göre yapay zekâ tarafından anlık olarak oluşturulan ekran tasarımıdır.

GIS

Geographic Information System

Dünya üzerindeki coğrafi verileri toplayan, analiz eden ve harita üzerinde görselleştiren dijital sistem.

Git Push

Yerel bilgisayarınızda yaptığınız yazılım değişikliklerini internet üzerindeki ortak bir sunucuya yükleme işlemidir.

Global Intelligence Dashboard

Dünyanın farklı noktalarından gelen verileri merkezi bir noktada toplayıp görselleştiren yönetim ekranıdır.

Godot Engine

Oyun geliştirmek için kullanılan, tamamen ücretsiz ve açık kaynaklı bir yazılım platformudur.

Google Cloud

Google Cloud Platform

Google tarafından sunulan, internet üzerinden veri depolama ve uygulama çalıştırma hizmetleri platformudur.

GPU

Graphics Processing Unit

Yapay zekâ ve grafik işleme gibi ağır matematiksel yükleri aynı anda parçalara bölerek çok hızlı çözen özel işlem birimi.

Grammar Checker

Yazılı metinlerdeki dil bilgisi, imla ve noktalama hatalarını otomatik olarak tespit edip düzelten yazılımlardır.

Graph-based Investigation

Veriler arasındaki ilişkileri bir ağ haritası üzerinde görselleştirerek, gizli bağlantıları keşfetme yöntemidir.

Grounded Summary

Yapay zekanın sadece sağlanan kaynak belgelere sadık kalarak oluşturduğu, uydurma içermeyen özetleme yöntemidir.

GUI

Graphical User Interface

Bilgisayar programlarını metin yazmak yerine simgeler, menüler ve pencerelerle görsel olarak yönetmenizi sağlayan arayüzdür.

Guidance Computer

Bir aracın veya sistemin rotasını hesaplayan, otonom olarak hedefe ulaşmasını sağlayan yönlendirme beynidir.

Hallucination

Yapay zekanın gerçekte olmayan bilgileri sanki doğruymuş gibi sunmasıdır.

Harness

Bir yazılımın veya sistemin beklenen standartlarda çalışıp çalışmadığını denetleyen kontrol mekanizmasıdır.

Hermes Agent

Kullanıcı adına otonom kararlar alabilen ve belirli görevleri uçtan uca tamamlayan özel bir yapay zeka birimidir.

Hive Mind Communication

Bir grubun üyelerinin bilgiyi anlık paylaşarak tek bir zihin gibi hareket etmesini sağlayan iletişim yöntemidir.

Hive Mind Communication Platform

Bireylerin veya sistemlerin tek bir ortak zihin gibi hareket etmesini sağlayan kolektif iletişim alanı.

Home Automation

Evinizdeki cihazların yapay zeka veya internet üzerinden otomatik olarak kontrol edilmesidir.

Human Effort

Bir projenin veya görevin tamamlanması için insanların harcadığı zihinsel ve fiziksel çabanın bütünüdür.

I/O

Input/Output

Bir bilgisayar sisteminin dış dünyadan veri alması ve dış dünyaya veri göndermesi süreci.

IaaS

Infrastructure as a Service

İnternet üzerinden sanal sunucu ve depolama alanı gibi temel donanım kaynaklarının kiralanmasıdır.

In-process

Bir işlemin dışarıdan yardıma ihtiyaç duymadan, programın kendi çalışma alanı içinde gerçekleşmesidir.

In-process Database

Ayrı bir sunucuya ihtiyaç duymadan doğrudan uygulamanın içinde çalışan hafif veri depolama sistemidir.

In-process Vector Database

Yapay zekânın verilerini ayrı bir sunucuya gitmeden, doğrudan uygulamanın kendi hafızası içinde tutan hızlı bir veri saklama sistemidir.

Incremental Backup

Sadece en son yedeklemeden sonra değişen dosyaları kaydederek zamandan ve alandan tasarruf eden yedekleme yöntemidir.

Indie Hacking

Büyük şirketlerin desteği olmadan, tek başına veya çok küçük ekiplerle dijital ürünler geliştirip piyasaya sürme kültürüdür.

Inference

Eğitilmiş bir yapay zeka modelinin yeni veriler üzerinde tahmin yürütme sürecidir.

Infotainment Systems

Araçlarda navigasyon, müzik ve araç kontrollerini birleştiren dijital ekranlı eğlence panelidir.

Infrastructure as Code

IaC

Sunucu ve ağ gibi sistem kurulumlarını elle yapmak yerine, kod dosyaları yazarak otomatikleştirme yöntemi.

Instincts

Yapay zekânın eğitim sürecinde öğrendiği kalıpları kullanarak, düşünmeden verdiği hızlı ve otomatik tepkilerdir.

Interoperability

Farklı sistemlerin veya yazılımların birbirleriyle sorunsuz bir şekilde veri alışverişi yapabilme yeteneğidir.

Introduction to Autonomous Robots

Dışarıdan sürekli komut almadan, kendi kararlarını verip çevresinde hareket edebilen makinelerin temel çalışma prensibidir.

IPTV

Internet Protocol Television

Televizyon yayınlarının geleneksel anten veya uydu yerine internet bağlantısı üzerinden dijital olarak iletilmesi yöntemidir.

IRC

Internet Relay Chat

İnternet üzerinden gerçek zamanlı olarak yazışmaya imkân tanıyan eski ve basit bir mesajlaşma sistemi.

Japanese Input Method System

IME

Japonca karakterlerin standart bir klavye ile yazılmasını sağlayan arayüz yazılımıdır.

Jupyter Notebooks

Kod yazarken notlar alabileceğiniz ve sonuçları anında görebileceğiniz etkileşimli bir çalışma ortamıdır.

Key-based

Sisteme giriş veya veri güvenliği için özel bir anahtar koduna dayanan yöntemdir.

Knowledge Graph

Veriler ve kavramlar arasındaki ilişkileri birbirine bağlayan yapılandırılmış bir bilgi ağıdır.

Knowledge Graph Engine

Bilgiler arasındaki karmaşık bağları kuran ve sorgulanmasını sağlayan yazılım altyapısı.

KV Cache

Key-Value Cache

Yapay zekanın daha önce işlediği kelimeleri belleğinde tutarak aynı işlemleri tekrar yapmasını engelleyen bir hızlandırma yöntemidir.

Lifelong Learning

Yapay zekanın eski bilgilerini kaybetmeden yeni verilerle sürekli öğrenme yeteneği.

Lightweight Virtual Machines

Sadece gerekli kaynakları kullanarak hızlıca çalışan, çok az yer kaplayan küçük sanal bilgisayarlar.

Linear Scalability

Sisteme eklenen kaynak miktarı arttıkça, performansın da aynı oranda düzenli bir şekilde artması durumu.

Linux Server Security

Açık kaynaklı sunucu sistemlerini siber tehditlere karşı güçlendirme ve koruma disiplinidir.

Live Streams

Bir etkinliğin veya görüntünün internet üzerinden eş zamanlı olarak izleyicilere aktarılmasıdır.

Live Transcription

Konuşulan sesin anlık olarak metne dönüştürülüp eşzamanlı olarak ekranda gösterilmesi sürecidir.

Live2D

İki boyutlu çizimleri üç boyutluymuş gibi hareket ettirerek karakterlere canlılık kazandıran bir teknolojidir.

LLM

Large Language Model

İnsan dilini anlayan, analiz eden ve metin üretebilen devasa yapay zeka modelleridir.

Local

Programların veya verilerin internete ihtiyaç duymadan, tamamen sizin cihazınızda çalışmasıdır.

Local-first

İnternet bağlantısına bağımlı kalmadan, verilerin cihazda tutulmasını ve işlenmesini esas alan yazılım yaklaşımıdır.

Local-first Code Intelligence

Yazılım geliştirme araçlarının, verileri buluta göndermeden doğrudan yerel cihazınızda işleyerek kod önerileri sunmasıdır.

Local-first Code Intelligence Graph

Yazılım projelerindeki kod parçalarının ilişkilerini internete ihtiyaç duymadan yerel bilgisayarınızda haritalayan bir sistemdir.

Logs

Bir yazılımın arka planda yaptığı işlemlerin ve karşılaştığı hataların zaman damgasıyla tutulan kayıtlarıdır.

Long-term Memory

Yapay zekânın geçmişteki bilgileri ve deneyimleri uzun süre saklayıp ihtiyaç duyduğunda hatırlaması.

LSP

Language Server Protocol

Kod yazarken editörünüze akıllı özellikler kazandıran standart bir iletişim protokolüdür.

Machine Learning

Bilgisayarların verilerden ders çıkararak kendi kendine öğrenmesini sağlayan teknolojidir.

Machine Learning Systems

Verileri analiz ederek kendi kendine öğrenen ve zamanla daha doğru tahminler yapabilen bilgisayar sistemleridir.

Markdown

Metinleri biçimlendirmek için kullanılan, basit işaretlerle yazı yazmayı sağlayan hafif bir biçimlendirme dili.

Marketing Skills

Bir ürünün veya hizmetin hedef kitleye ulaştırılmasını ve tercih edilmesini sağlayan tanıtım ve strateji yetenekleridir.

MCP

Model Context Protocol

Yapay zeka modellerinin dış dünyadaki verilerle güvenli şekilde konuşmasını sağlayan standarttır.

Memory

Yapay zekânın geçmiş etkileşimleri saklayarak, gelecekteki cevaplarını bu bilgilere göre kişiselleştirme yeteneğidir.

Memory API

Yazılımların yapay zekâ hafızasına veri eklemesini veya mevcut bilgileri sorgulamasını sağlayan bağlantı noktası.

Memory Engine

Yapay zekânın geçmiş etkileşimleri hatırlamasını ve bu bilgileri kullanarak daha tutarlı yanıtlar vermesini sağlayan sistem.

Memory Management

Bilgisayarın geçici hafızasının verimli kullanılması için verilerin düzenli şekilde yerleştirilmesi ve temizlenmesidir.

Memory System

Yapay zekanın geçmiş etkileşimleri, kullanıcı tercihlerini ve verileri hatırlamasını sağlayan depolama mimarisidir.

Mesh

Birbirine bağlı çok sayıda cihazın veya hizmetin, merkezi bir noktaya ihtiyaç duymadan veri alışverişi yapması.

Meta-skill

Yeni beceriler öğrenmeyi veya mevcut becerileri daha verimli kullanmayı sağlayan üst düzey yetenek.

Model Context Protocol

MCP

Yapay zeka sistemlerinin verilerle ve araçlarla güvenli bir şekilde konuşmasını sağlayan ortak bir dil.

Multi-agent

Birden fazla yapay zekâlı yazılımın, karmaşık bir görevi bölüşerek ortak bir hedef için iş birliği yapmasıdır.

Multi-agent LLM

Birden fazla yapay zekâ modelinin iş birliği yaparak karmaşık görevleri çözdüğü bir çalışma sistemidir.

Multi-tenancy

Tek bir yazılımın, aynı anda birçok farklı kullanıcıya veya şirkete birbirinden bağımsız hizmet vermesidir.

Multimodal

Metin, ses, görsel ve video gibi farklı veri türlerini aynı anda işleyebilen yapay zeka yeteneğidir.

NAS

Network Attached Storage

Ev veya ofis ağındaki tüm cihazların ortaklaşa kullanabileceği, merkezi bir depolama alanı sunan cihaz.

Networking Stack

Bilgisayarların birbirleriyle iletişim kurmasını sağlayan yazılım ve protokollerin katmanlı yapısıdır.

Neural Kana-Kanji Conversion Engine

Japonca fonetik yazımı, anlamlı karakterlere dönüştüren yapay zekâ tabanlı bir yazılım motorudur.

NLP

Natural Language Processing

Bilgisayarların insan dilini anlama ve işleme yeteneğidir.

Notebooks

Kod yazarken notlar alıp sonuçları anında görebileceğiniz etkileşimli çalışma ortamlarıdır.

Observability

Bir sistemin iç durumunu dışarıdan gelen verilerle izleme yeteneğidir.

Office Suite

Günlük ofis işlerini dijital ortamda yapmak için bir araya getirilmiş yazılım paketidir.

Offline

Çevrimdışı

İnternet bağlantısına ihtiyaç duymadan, cihazın kendi kaynaklarıyla çalışan sistem.

Offline Dictation

İnternet bağlantısı gerektirmeden, konuşulanları anlık olarak metne dönüştüren teknolojidir.

OIDC

OpenID Connect

Farklı sitelere giriş yaparken kimliğinizi güvenli bir şekilde doğrulayan standart bir protokoldür.

Omni-channel

Mağaza, internet sitesi ve mobil uygulama gibi tüm satış kanallarının birbiriyle uyumlu ve kesintisiz çalışmasıdır.

Omni-channel Desk

Müşterilerden gelen e-posta, mesaj ve çağrı gibi tüm farklı iletişim kanallarını tek bir ekranda toplayan destek sistemidir.

Omni-channel Support

Müşterilerin bir markaya tüm kanallardan kesintisiz ve bağlantılı şekilde ulaşabilmesini sağlayan destek yapısıdır.

Open Source

Kaynak kodları herkesin erişimine ve geliştirmesine açık olan yazılımlardır.

Open Source AI

Kodları, model ağırlıkları ve çalışma mantığı herkesin incelemesine, değiştirmesine ve geliştirmesine açık olan yapay zeka modelleridir.

Open Source Healthcare AI

Sağlık alanında herkesin inceleyip geliştirebileceği şekilde paylaşıma açılmış yapay zekâ yazılımlarıdır.

Open Weights

Yapay zeka modelinin eğitilmiş iç parametrelerinin herkesle paylaşılmasıdır.

Open-Source Clones

Popüler yazılımların kaynak kodlarının herkesin erişimine açık şekilde kopyalanarak oluşturulan benzerleridir.

OpenStreetMap

Dünya üzerindeki herkesin katkıda bulunabildiği ücretsiz ve açık kaynaklı bir harita projesidir.

Operating System for Robotics

ROS

Robotların hareketlerini, sensörlerini ve karmaşık parçalarını yöneten özel bir yazılım altyapısıdır.

Opinionated Tools

Kullanıcıya çok fazla seçenek sunmak yerine, en iyi çalışma yöntemini önceden belirleyip dayatan yazılım araçlarıdır.

Optical Character Recognition

OCR

Görsel haldeki metinleri bilgisayarın düzenleyebileceği dijital yazıya dönüştüren teknoloji.

ORM

Object-Relational Mapping

Veritabanı tablolarını kod içindeki nesnelere dönüştüren bir köprüdür.

OSINT

Open Source Intelligence

İnternet üzerindeki herkese açık kaynaklardan bilgi toplayıp analiz etme yöntemidir.

Output

Bir bilgisayar programının veya yapay zeka sisteminin işlem sonucunda ürettiği veridir.

PaaS

Platform as a Service

Yazılımcıların uygulamalarını geliştirmeleri ve yayınlamaları için gerekli altyapının hazır sunulmasıdır.

Packet Fragmentation

İnternet üzerinden gönderilen verilerin, ağın taşıma kapasitesine göre daha küçük parçalara bölünmesi işlemidir.

Page Agent

İnternet sayfalarını tarayıp kullanıcı adına tıklama veya veri girişi gibi işlemler yapan özel bir yapay zeka yardımcısıdır.

Parser

Karmaşık verileri veya kodları, bilgisayarın adım adım işleyebileceği anlamlı parçalara ayıran bir çözümleyicidir.

Patch

Yazılımdaki hataları düzeltmek veya eksikleri gidermek için uygulanan küçük güncelleme yamasıdır.

PDF

Portable Document Format

Hangi cihazda açılırsa açılsın biçimi bozulmadan görüntülenen dijital belge formatıdır.

PDF Parser

PDF dosyalarındaki karmaşık verileri okuyup bilgisayarın işleyebileceği düzenli bir formata dönüştüren araçtır.

Penetration Testing

Sistemlerin güvenliğini test etmek için uzmanlar tarafından yapılan kontrollü siber saldırı denemeleridir.

Personal AI Infrastructure

Kişisel verilerinizi işleyen yapay zekâ araçlarının çalışması için gereken bireysel dijital altyapıdır.

Personal Cloud

Kişisel dosyaların internet üzerinden her yerden erişilebilecek şekilde özel bir alanda saklanmasıdır.

Personalized Tutoring

Öğrencinin anlama hızına ve eksiklerine göre uyarlanan yapay zeka destekli özel eğitim.

Physical AI

Robotlar gibi fiziksel dünyadaki nesneleri kontrol edebilen ve çevreyle etkileşime giren yapay zekâ sistemleri.

Pipeline

Verinin ham halden işlenmiş bir sonuca ulaşana kadar geçtiği otomatik adımlar dizisidir.

Pipelines

Verinin bir noktadan alınıp işlenerek nihai bir ürüne dönüştüğü, birbirine bağlı otomatik aşamalar dizisi.

Playlist

Dijital içeriklerin belirli bir sırayla veya temaya göre oynatılmak üzere bir araya getirildiği listedir.

Plugin

Ana programa ek özellikler kazandırmak için sonradan yüklenen küçük yazılım parçaları.

Plugins

Ana programa yeni özellikler eklemek için sonradan dahil edilen küçük yazılım parçalarıdır.

PPTX

PowerPoint Presentation

Sunum hazırlamak için kullanılan dosyaların standart dijital formatıdır.

Prediction Market

Gelecekteki olayların sonuçlarını tahmin etmek için oluşturulan pazar yeridir.

Presence Detection

Bir ortamda insan varlığını sensörler veya yazılım yardımıyla tespit eden teknolojidir.

Prompt

Yapay zekâdan belirli bir görev yapmasını veya bir soruya cevap vermesini istemek için kullanılan yazılı talimattır.

Prompt Engineering

Yapay zekadan en iyi sonucu almak için verilen komutları optimize etme sanatıdır.

Prompts

Yapay zekâdan bir sonuç almak için ona verdiğiniz yazılı komutlar veya sorulardır.

Protocol Buffers

Protobuf

Farklı yazılımların birbirleriyle konuşurken veriyi çok hızlı ve küçük boyutlarda paketleyip taşımasını sağlayan bir yöntemdir.

Proxy

İnternet üzerindeki işlemlerinizi sizin yerinize yapan bir aracı sunucudur.

PWA

Progressive Web App

İnternet tarayıcısı üzerinden çalışan ancak telefonunuza veya bilgisayarınıza uygulama gibi yüklenebilen web sayfalarıdır.

QA

Quality Assurance

Bir yazılımın kullanıcıya ulaşmadan önce belirlenen standartlara uygun, hatasız ve kaliteli olduğundan emin olma sürecidir.

Quad Remeshing

Üçgenlerden oluşan karmaşık bir 3D modelin yüzeyini, daha düzenli ve dörtgen parçalara (quads) dönüştürme işlemidir.

Quantization

Yapay zeka modellerini daha hafif ve hızlı hale getirmek için yapılan boyut küçültme işlemidir.

RAG

Retrieval-Augmented Generation

Yapay zekanın güncel ve özel verilerinizden bilgi alarak cevap üretmesini sağlayan bir yöntemdir.

RAG Chunks

Uzun belgelerin yapay zekânın daha kolay anlaması için küçük parçalara bölünmüş halidir.

RBAC

Role-Based Access Control

Kullanıcılara sistem içindeki görevlerine göre yetki verme ve erişim sınırlandırma yöntemidir.

Refactoring

Yazılımın dışarıdan görünen davranışını değiştirmeden, içindeki kod yapısını daha düzenli ve verimli hale getirme işlemidir.

Regulatory Restriction

Teknolojik faaliyetlerin, ürünlerin veya yazılımların devletler ya da kurumlar tarafından yasal kurallarla sınırlandırılmasıdır.

Relay

Veriyi bir noktadan diğerine aktararak sinyalin ulaşamadığı yerlere taşıyan veya bağlantıyı köprüleyen sistemdir.

Rendering

Bilgisayarın ham verileri işleyerek ekranda gördüğümüz görsel veya grafik haline getirme süreci.

Repository Checkout

Bir yazılım projesinin tüm dosyalarını merkezi bir sunucudan kendi bilgisayarınıza kopyalama işlemidir.

Research Framework

Bir araştırma sürecini adım adım yürütmek için kullanılan standart yöntemler ve araçlar bütünüdür.

Resolver Load Balancing

İnternet adres sorgularını birden fazla sunucuya dağıtarak sistemin aşırı yüklenmesini önleme işlemidir.

Reverse Proxy

İnternetten gelen istekleri karşılayıp uygun sunuculara dağıtan ve güvenliği sağlayan bir trafik yönlendiricisidir.

RLHF

Reinforcement Learning from Human Feedback

Yapay zekayı insan geri bildirimleriyle eğiten bir iyileştirme sürecidir.

ROM

Read-Only Memory

Bilgisayar kapandığında bile içindeki bilgileri koruyan, sadece okunabilen kalıcı bellek türüdür.

Root

Bir işletim sistemi üzerinde tüm dosyalara, ayarlara ve komutlara sınırsız erişim sağlayan en üst düzey yetkili hesaptır.

Runtime

Bir yazılımın bilgisayarda çalıştırıldığı an ve bu süreçte ihtiyaç duyduğu ortamdır.

Runtime Environment

Bir yazılımın bilgisayarda çalışabilmesi için ihtiyaç duyduğu temel destekleyici ortam.

Rust

Hafıza güvenliğini ön planda tutan, yüksek performanslı bir sistem programlama dilidir.

SaaS

Software as a Service

Yazılımı bilgisayarınıza kurmak yerine internet üzerinden kiralayarak kullanma modelidir.

Sandbox

Yeni yazılımların veya kodların ana sisteme zarar vermeden güvenle test edilebildiği yalıtılmış çalışma alanıdır.

Sandbox Agent Framework

Yapay zeka ajanlarının ana sisteme zarar vermeden güvenli bir alanda çalışmasını sağlayan altyapıdır.

SBOM

Software Bill of Materials

Bir yazılımın içinde kullanılan tüm açık kaynaklı kütüphanelerin ve bileşenlerin listelendiği bir envanter belgesidir.

Scene Reconstruction

Fiziksel ortamların görüntülerden yola çıkarak üç boyutlu dijital modellerini oluşturma sürecidir.

Script

Bilgisayara belirli bir işi otomatik olarak yaptırmak için yazılan kısa ve doğrudan çalışan komut dizisidir.

Scripts

Bilgisayarın belirli görevleri otomatik olarak yerine getirmesi için hazırlanan kısa komut dizileridir.

SDK

Software Development Kit

Yazılımcıların belirli bir platform için uygulama geliştirmesini kolaylaştıran araçlar ve kütüphaneler bütünüdür.

Secrets

Yazılım uygulamalarının güvenli bir şekilde çalışması için ihtiyaç duyduğu şifreler, API anahtarları ve erişim kodlarıdır.

Security Scanner

Yazılım veya ağ sistemlerindeki güvenlik açıklarını otomatik olarak tespit eden bir araçtır.

Self-hostable

Bir yazılımın dışarıdan hizmet almak yerine kendi altyapınızda çalıştırılabilir olmasıdır.

Self-hosted

Bir yazılımı üçüncü taraf bir bulut hizmeti yerine, kendi bilgisayarınızda veya özel sunucunuzda barındırmaktır.

Self-hosting

Yazılımları kendi sunucularınızda veya bilgisayarlarınızda barındırma yöntemidir.

Self-orchestration

Yapay zekânın karmaşık görevleri kendi başına planlaması ve gerekli adımları sırasıyla yönetmesi.

Semantic Metadata

Verinin sadece ne olduğunu değil, ne anlama geldiğini ve diğer verilerle bağını açıklayan etikettir.

SEO

Search Engine Optimization

Web sitelerinin arama motorlarında daha üst sıralarda çıkması için yapılan teknik ve içerik düzenlemeleridir.

Serialization

Karmaşık veri yapılarını, depolanabilir veya iletilebilir düz bir metin veya bayt dizisine dönüştürme işlemidir.

Server Hardening

Bir sunucudaki gereksiz özellikleri kapatarak ve güvenlik ayarlarını sıkılaştırarak saldırı riskini azaltma işlemidir.

Service Mesh

Karmaşık yazılım sistemlerinde, farklı servislerin birbirleriyle güvenli ve düzenli iletişim kurmasını sağlayan bir altyapı katmanıdır.

Service Mesh Manager

Karmaşık yazılım sistemlerinde farklı parçaların birbirleriyle nasıl iletişim kurduğunu yöneten ve denetleyen araçtır.

Session Intelligence

Kullanıcıların etkileşimlerini analiz ederek davranışlarını anlayan ve daha iyi deneyim sunmayı hedefleyen sistem.

Session Replay

Kullanıcının web sitenizdeki tüm hareketlerini bir film gibi kaydedip izlemenizi sağlayan teknolojidir.

Shell

Bilgisayara grafiksel arayüz yerine doğrudan metin komutları yazarak hükmetmenizi sağlayan bir arayüzdür.

Single Source of Truth

SSOT

Tüm verilerin tek bir güvenilir merkezden yönetilmesi ve herkesin aynı bilgiye ulaşması prensibidir.

Situational Awareness

Bir sistemin çevresindeki olayları anlık olarak algılayıp durumu doğru yorumlama yeteneğidir.

Skill

Yapay zekâ asistanlarının belirli bir işi veya görevi yerine getirebilmek için kullandığı özelleşmiş yetenekler bütünüdür.

SLM

Small Language Model

Daha az veriyle eğitilmiş, hızlı çalışan ve düşük donanımlarda bile verimli sonuç veren küçük yapay zeka modelleridir.

Speaker Diarization

Ses kaydındaki konuşmaların kimin tarafından yapıldığını ayırt ederek metin üzerinde konuşmacıları etiketleme sürecidir.

Spec-driven Development

Yazılımı kodlamaya başlamadan önce tüm detayların ve kuralların önceden belirlenmiş bir belgeye göre yapılması.

Specification

Bir projenin, yazılımın veya ürünün ne yapması gerektiğini ve hangi kurallara uyması gerektiğini belirten detaylı teknik dokümandır.

Specifications

Bir ürünün veya yazılımın ne yapması gerektiğini ve nasıl çalışacağını belirten detaylı kurallar bütünüdür.

Speech Synthesis

Yapay zekanın yazılı metinleri insan sesine dönüştürme teknolojisidir.

Speech-to-Text

Söylenen sözleri dinleyip bunları otomatik olarak yazılı metne dönüştüren teknolojidir.

SpeechAnalyzer

Ses kayıtlarını metne dönüştüren ve bu metindeki duygu, ton veya anlamı çözümleyen bir analiz aracıdır.

SQL Client

Veritabanındaki bilgileri sorgulamanıza ve yönetmenize yardımcı olan uygulama.

SSO

Single Sign-On

Tek bir kullanıcı adı ve şifre ile birçok farklı uygulamaya aynı anda giriş yapmanızı sağlayan sistemdir.

State Management

Bir yazılımın o anki durumunu ve verilerini takip etme yöntemidir.

Static Typing

Programdaki verilerin türlerinin, kod çalıştırılmadan önce yazım aşamasında kesin olarak belirlenmesi kuralıdır.

Streaming Applications

Büyük dosyaları tamamen indirmenize gerek kalmadan, internet üzerinden parça parça çekerek anlık izleme veya dinleme sunan uygulamalardır.

Subagents

Ana bir yapay zekâ sisteminin yönetimi altında, daha küçük ve özel görevleri yerine getiren yardımcı birimlerdir.

SuperAgent

Birden fazla görevi aynı anda yönetebilen ve karmaşık işlemleri çözebilen gelişmiş yapay zekâ yardımcısı.

Superset

Mevcut bir sistemin tüm özelliklerini barındıran ve üzerine yeni yetenekler eklenmiş daha kapsamlı bir yapıdır.

Swarm Intelligence Engine

Birçok küçük birimin bir araya gelerek tek bir akıllı sistem gibi hareket etmesini sağlayan yönetim mekanizmasıdır.

System Design

Büyük ve karmaşık yazılım sistemlerinin mimarisini, parçaların birbiriyle iletişimini ve veri akışını planlama süreci.

System Programming Language

İşletim sistemi veya donanım sürücüsü gibi temel seviyede yazılımlar geliştirmek için kullanılan güçlü dildir.

System Prompt Leaks

Yapay zekanın gizli talimatlarının kullanıcı tarafından ortaya çıkarılmasıdır.

System Prompts

Yapay zekanın nasıl davranacağını ve hangi kurallara uyacağını belirleyen temel talimatlar bütünüdür.

Systematic Trading

Yatırım kararlarının duygulardan arındırılmış, önceden belirlenmiş kurallar ve disiplinli bir plan çerçevesinde verilmesidir.

Task Delegation

Bir işin tamamlanması için sorumluluğun başka bir kişiye veya yapay zeka sistemine devredilmesidir.

TDD

Test-Driven Development

Önce yazılacak kodun testini hazırlayıp, ardından bu testi geçecek kadar kod yazmayı esas alan geliştirme yöntemidir.

Tech Stack

Bir yazılım projesini inşa etmek için kullanılan tüm diller, veritabanları ve araçların oluşturduğu bütündür.

Temperature

Yapay zekanın ürettiği cevapların yaratıcılık seviyesini belirleyen ayardır.

Terminal

Bilgisayarınızla fare kullanmadan, sadece metin komutları yazarak doğrudan iletişim kurmanızı sağlayan siyah ekranlı arayüzdür.

Terminal Control

Bilgisayara grafik arayüz (fare ve pencere) kullanmadan, doğrudan komut satırı üzerinden talimat verme sürecidir.

Terminal File Manager

Dosyalarınızı görsel pencereler yerine sadece komut satırı üzerinden yönetmenizi sağlayan araç.

Testing Framework

Yazılım testlerini düzenli, hızlı ve kolay bir şekilde yazıp çalıştırmanızı sağlayan hazır araçlar bütünüdür.

Text-to-CAD

Text to Computer-Aided Design

Yazılı metin komutlarını kullanarak otomatik olarak üç boyutlu teknik çizimler oluşturan bir teknolojidir.

Text-to-Speech

TTS

Yazılı metinlerin yapay zeka tarafından insan sesiyle seslendirilmesidir.

Thread-safety

Bir programın aynı anda birden fazla işlem yaparken verilerin bozulmasını engelleyen güvenlik özelliği.

Ticket Purchasing Assistant

Kullanıcı adına bilet arayıp satın alma işlemlerini gerçekleştiren dijital yardımcı.

Time Series Foundation Model

Zamana bağlı verilerdeki değişimleri analiz edip gelecekteki durumları tahmin edebilen gelişmiş yapay zeka modelidir.

Token

Yapay zekanın metinleri işlemek için kullandığı en küçük anlam birimidir.

Token Compression

Yapay zekâ modellerinin işlediği veri miktarını azaltarak daha hızlı ve verimli çalışmasını sağlayan teknik bir yöntemdir.

Tokenizer

Metinleri yapay zekanın anlayabileceği küçük sayısal parçalara bölen araçtır.

Tokenizer-free

Metinleri küçük parçalara ayırmadan, doğrudan ham veri üzerinden işlem yapan yapay zekâ mimarisi.

Tools

Yazılımların belirli işlemleri gerçekleştirmek için dış dünyayla etkileşime girmesini sağlayan yardımcı fonksiyonlar veya araçlardır.

Traces

Bir işlemin sistem içinde hangi aşamalardan geçtiğini adım adım gösteren izleme kayıtlarıdır.

Trading Agent

Finansal piyasalarda verileri analiz edip sizin yerinize otomatik alım satım kararları veren yapay zekâ yazılımı.

Trading Strategies

Yatırım yaparken hangi koşullarda alım veya satım yapılacağını belirleyen mantıksal kurallar dizisi.

Transcription

Sesli konuşmaların veya kayıtların yapay zeka tarafından analiz edilerek yazılı metne dönüştürülmesi işlemidir.

Transformer

Modern yapay zeka modellerinin temelini oluşturan güçlü bir mimari yapıdır.

Tutoring

Yapay zekânın bir öğrenciye özel bir öğretmen gibi konuları anlatması ve rehberlik etmesidir.

Tutoring Models

Öğrencilere konuları adım adım anlatan, soruları yanıtlayan ve kişiselleştirilmiş eğitim desteği sunan yapay zeka sistemleridir.

Type Safety

Yazılımda verilerin yanlış türde kullanılmasını engelleyerek hataları daha kod yazarken yakalayan bir güvenlik kuralıdır.

Type-safe

Veri türlerinin hatalı kullanımını engelleyerek yazılımın güvenli çalışmasını sağlayan bir disiplindir.

Unit Testing

Yazılımın en küçük parçalarının tek başına doğru çalışıp çalışmadığını doğrulayan test yöntemidir.

User Experience

UX

Bir ürünü kullanırken yaşadığınız genel kolaylık, hız ve memnuniyet duygusudur.

User Identifiers

Dijital sistemlerde her bir kullanıcıyı birbirinden ayırt etmek için kullanılan benzersiz kimlik belirteçleridir.

User Interface

UI

Kullanıcının bir cihaz veya yazılımla etkileşime girmesini sağlayan görsel ekran ve kontrol alanıdır.

Utilities

Bilgisayarın bakımını, yönetimini veya temel işlevlerini kolaylaştıran yardımcı küçük yazılımlar.

Value Investing

Gerçek değerinden daha düşük fiyatlandığını düşündüğünüz varlıkları uzun vadeli kazanç için satın alma stratejisidir.

Vector Database

Yapay zekanın verileri anlamlarına göre hızlıca bulabilmesi için saklandığı özel bir veritabanı türüdür.

Vector Index

Verilerin sayısal karşılıklarını (vektörleri) hızlıca arayıp bulmak için kullanılan bir haritalama yöntemidir.

Vector Indexing

Büyük veri kümelerini, bilgisayarın anlamlı benzerlikleri saniyeler içinde bulabileceği sayısal bir haritaya dönüştürme işlemidir.

Vibe Coding

Teknik ayrıntılara girmeden, sadece ne istediğinizi tarif ederek yapay zeka ile kod yazma yaklaşımıdır.

Video Editor

Görüntü ve ses dosyalarını düzenleyerek bir video haline getiren yazılımlardır.

Virtual Machines

Bir bilgisayarın içinde, sanki ayrı bir cihazmış gibi çalışan sanal işletim sistemleridir.

Voice Agents

Kullanıcıyla sesli iletişim kuran, soruları yanıtlayan ve komutları yerine getiren yapay zekâ asistanlarıdır.

Voice Cloning

Belirli bir kişinin sesini taklit ederek yeni cümleler kuran yapay zeka teknolojisidir.

Voice Synthesis

Yazılı metinlerin bilgisayar tarafından doğal ve akıcı bir insan sesiyle seslendirilmesi teknolojisidir.

Voice to Text

Ses dalgalarını analiz ederek konuşulanları dijital metne dönüştüren teknoloji.

VPN

Virtual Private Network

İnternet üzerindeki verilerinizi şifreleyerek kimliğinizi gizleyen ve güvenli bağlantı sağlayan araçtır.

VRAM

Video Random Access Memory

Ekran kartının üzerindeki, yoğun grafik ve yapay zeka işlemlerini hızlandıran özel bellek birimidir.

Vulnerability Scanning

Bir yazılım veya sistemdeki güvenlik açıklarını bulmak için yapılan otomatik tarama işlemidir.

Web Compiler

Kodlarınızı bilgisayarınıza hiçbir şey kurmadan, doğrudan internet tarayıcınız üzerinden çalıştırılabilir hale getiren araçtır.

Web Interface

Karmaşık yazılımları veya yapay zekâ modellerini internet tarayıcınız üzerinden kolayca yönetmenizi sağlayan görsel arayüzdür.

Web Scraping

Web Kazıma

İnternet sitelerindeki verileri otomatik yöntemlerle toplayıp kaydeden yazılım süreci.

Web UI

Web User Interface

Bir yazılımı bilgisayarınıza kurmak yerine internet tarayıcısı üzerinden kullanmanıza olanak tanıyan görsel arayüz.

Web-based Solutions

Bilgisayarınıza herhangi bir kurulum yapmadan, sadece internet tarayıcısı üzerinden erişip kullanabildiğiniz yazılım hizmetleridir.

Whisper

Konuşulan dili yüksek doğrulukla metne dönüştüren, yapay zekâ tabanlı bir ses tanıma teknolojisidir.

WiFi

Wireless Fidelity

Cihazların kabloya ihtiyaç duymadan radyo dalgaları aracılığıyla internete bağlanmasını sağlayan teknolojidir.

Wordlists

Sistemlere giriş denemeleri yapmak için kullanılan, sık tercih edilen kelimelerin ve şifrelerin bulunduğu listelerdir.

Workflow Orchestration Framework

Karmaşık işlerin hangi sırayla ve nasıl yapılacağını yöneten bir düzenleme altyapısıdır.

Workflows

Bir işin başından sonuna kadar izlediği düzenli ve mantıksal adımlar dizisidir.

World Model

Yapay zekanın fiziksel dünyanın nasıl işlediğini anlamasını sağlayan sistemdir.

World Models

Yapay zekânın fiziksel dünyanın kurallarını ve işleyişini öğrenerek gelecekteki sonuçları simüle etmesini sağlayan sistemlerdir.

Xcode

Apple cihazları (iPhone, Mac, iPad) için uygulama geliştirmek amacıyla kullanılan resmi yazılım geliştirme ortamıdır.

Zero-day Exploit

Henüz çözümü bulunmamış, yeni keşfedilen güvenlik açığıdır.

Zero-shot Learning

Yapay zekanın hiç eğitim almadığı bir konuyu tahmin etme yeteneğidir.